Umowa przedwstępna sprzedaży samochodu – czym jest, co musi zawierać i do czego zobowiązuje umowa przedwstępna sprzedaży pojazdu? Pobierz wzór umowy przedwstępnej sprzedaży auta
Dodaj autobaza.pl do źródeł Google
Marek Polubiatko
Z serwisem Autobaza.pl jestem związany od blisko dziesięciu lat, gdzie zajmuję się tworzeniem treści motoryzacyjnych w sposób przystępny dla szerokiego grona odbiorców, w tym dla osób niezwiązanych z branżą. Moja praca obejmuje tworzenie poradników, a także śledzenie zmian w przepisach i analizowanie nowości rynkowych, aby dostarczać aktualnych informacji naszym czytelnikom. W czasie współpracy z Autobaza.pl napisałem tysiące tekstów, które dotarły do setek tysięcy osób, wspierając rozwój serwisu jako jednego z liderów w branży motoryzacyjnej. Poza motoryzacją interesuję się historią, sportem, polityką i gospodarką. Wolne chwile najchętniej spędzam przy dobrej książce lub filmie.
Umowa przedwstępna sprzedaży samochodu to formalny dokument, który zabezpiecza interesy zarówno sprzedającego, jak i kupującego w sytuacji, gdy nie można od razu podpisać właściwej umowy kupna-sprzedaży. Choć rzadziej stosowana niż w przypadku nieruchomości, może okazać się niezbędna, jeśli strony potrzebują czasu na dopełnienie formalności lub zgromadzenie środków. Kluczowe jest, aby zawierała wszystkie wymagane informacje, które jasno określą prawa i obowiązki obu stron.
W skrócie
Umowa przedwstępna sprzedaży samochodu zabezpiecza interesy obu stron, gdy nie można od razu podpisać umowy kupna-sprzedaży. W artykule wyjaśniamy, co powinna zawierać taka umowa, kiedy ją stosować oraz jakie są różnice między zadatkiem a zaliczką.
Kluczowe informacje
- Umowa przedwstępna sprzedaży samochodu zabezpiecza interesy obu stron transakcji.
- Dokument powinien zawierać m.in. dane stron, opis pojazdu, cenę, termin oraz formę zabezpieczenia (zadatek lub zaliczka).
- Zadatek i zaliczka różnią się skutkami prawnymi w przypadku niewywiązania się z umowy.
- Umowa przedwstępna jest szczególnie przydatna, gdy nie można od razu podpisać umowy kupna-sprzedaży.
- Niewywiązanie się z umowy może skutkować roszczeniami finansowymi lub sądowymi.
Czym jest umowa przedwstępna sprzedaży i zakupu pojazdu?
Umowa przedwstępna sprzedaży samochodu jest dokumentem zawieranym dużo rzadziej niż przy transakcji, w której przedmiotem jest nieruchomość. Natomiast ten rodzaj umowy może być stosowany również w kontekście pojazdów. Sama umowa jest uregulowana w kodeksie cywilnym. To artykuły 389 i 390 KC. Pierwszy określa najważniejsze elementy umowy, drugi – konsekwencje niedotrzymania warunków porozumienia.
W przypadku ruchomości inicjatywa podpisania takiej umowy może wychodzić od sprzedającego i kupującego. W zależności od stron, które będą zobowiązane do przestrzegania warunków umowy, wyróżnia się dokument wiążący jednostronnie i dwustronnie:
Umowa przedwstępna zobowiązująca jednostronnie – jedna ze stron jest zobowiązana do zawarcia w przyszłości umowy właściwej kupna-sprzedaży samochodu.
Umowa przedwstępna zobowiązująca dwustronnie – obie strony są zobowiązane do zawarcia w przyszłości umowy właściwej kupna-sprzedaży samochodu.
Najlepiej zawrzeć umowę, która zobowiązuje obie strony. Taki dokument jest najbardziej zasadny i zobowiązuje strony transakcji do wykonania określonego zadania. Sprzedawca zobowiązuje się do podpisania umowy kupna-sprzedaży i przekazania pojazdu nabywcy, kupujący – do zapłaty ustalonej kwoty za przedmiot umowy, na przykład samochód osobowy.
Przeczytaj też: “Umowa kupna-sprzedaży samochodu w pigułce”
Kiedy podpisać umowę przedwstępną sprzedaży auta?
Podpisanie umowy przedwstępnej sprzedaży samochodu jest zasadne, jeżeli z jakiegoś powodu nie można zawrzeć właściwej umowy sprzedaży ruchomości. Może to być wynik na przykład braku odpowiednich środków po stronie kupującego lub czasu potrzebnego na zakończenie procedury ubiegania się o kredyt samochodowy. Jednak to tylko jedna z przesłanek. Inną może być konieczność doprowadzenia samochodu do odpowiedniego stanu, na przykład skompletowania niezbędnych dokumentów lub dokonania napraw.
Niezależnie od przesłanki podpisanie umowy przedwstępnej kupna-sprzedaży pojazdu jest opłacalne dla obu stron. Dzięki temu sprzedający nie musi szukać nabywcy. Z kolei kupujący ma pewność, że auto nie zostanie sprzedane innej osobie.
Co powinna zawierać umowa przedwstępna sprzedaży samochodu – forma, informacje
Umowa przedwstępna sprzedaży samochodu zawsze powinna mieć formę pisemną. Dla lepszego zabezpieczenia interesów stron może zostać zawarta u notariusza. Natomiast umowa notarialna to w tym przypadku rzadkość. To zrozumiałe, ponieważ należy wówczas liczyć się z taksą notarialną będącą wynagrodzeniem notariusza. Dlatego może to być zasadne przy wysokiej cenie przedmiotu umowy.
Konsekwencje niewywiązania się z umowy przedwstępnej sprzedaży samochodu
Niewywiązanie się z umowy przedwstępnej sprzedaży samochodu może skutkować różnymi konsekwencjami, w zależności od zapisów dotyczących zadatku lub zaliczki. Jeśli jedna ze stron nie dopełni warunków umowy, druga strona może domagać się zawarcia umowy przyrzeczonej lub żądać odszkodowania. W przypadku zadatku, kupujący może żądać zwrotu podwójnej kwoty, a sprzedający może zatrzymać zadatek, jeśli to kupujący odstąpił od umowy. W przypadku zaliczki, kwota jest zwracana w całości. Warto pamiętać, że dochodzenie roszczeń może wymagać skierowania sprawy do sądu, jeśli strony nie dojdą do porozumienia.
Częściej to pobrany i wydrukowany gotowy wzór umowy przedwstępnej. To gwarancja, że w dokumencie znajdują się kluczowe kwestie. Przedwstępna umowa sprzedaży samochodu powinna zawierać następujące informacje:
data i miejsce zawarcia umowy przedwstępnej;
dane sprzedającego i kupującego (imię, nazwisko, numer PESEL, adres, dane kontaktowe; w przypadku firm to nazwa, numer REGON, numer NIP, adres i dane kontaktowe przedstawiciela);
przedmiot umowy (dane samochodu – marka, model, rok produkcji, numer VIN, numer rejestracyjny);
cena sprzedaży;
wysokość zadatku lub zaliczki;
oświadczenie sprzedającego (sprzedający oświadcza, że jest właścicielem pojazdu, a samochód jest wolny od obciążeń i praw osób trzecich);
oświadczenie kupującego (kupujący oświadcza, że nie ma zastrzeżeń wobec stanu technicznego pojazdu);
termin, w którym strony zobowiązują się do zawarcia umowy kupna-sprzedaży pojazdu;
zobowiązanie sprzedającego (sprzedający zobowiązuje się do zbycia pojazdu za wskazaną kwotę);
zobowiązanie kupującego (kupujący zobowiązuje się do zakupu pojazdu za wskazaną kwotę);
kary grożące za niewywiązanie się z warunków umowy;
informacja o zastosowaniu przepisów kodeksu cywilnego;
podpisy sprzedającego i kupującego.
Przed podpisaniem umowy nabywca powinien zapoznać się ze stanem technicznym auta, ale także historią pojazdu i sprawdzić, czy samochód ma ważne obowiązkowe ubezpieczenie OC.
Przeczytaj też: “Zakup samochodu na firmę jednoosobową – gotówka czy leasing, jak zarejestrować samochód firmowy?”
Oczywiście do momentu podpisania w przyszłości umowy przyrzeczonej, sprzedający cały czas pozostaje właścicielem samochodu. Jeżeli termin badania technicznego lub końca ubezpieczenia OC wypada pomiędzy terminem podpisania umowy przedwstępnej a właściwej, związane z tym obowiązki ciążą na właścicielu. Na własność nabywcy auto przechodzi dopiero po podpisaniu umowy właściwej.
Przedwstępna umowa sprzedaży samochodu (pobierz wzór umowy w PDF)
Właściwa umowa kupna-sprzedaży samochodu (pobierz wzór umowy w PDF)
Przedwstępna umowa kupna-sprzedaży pojazdu – zadatek czy zaliczka?
W umowie przedwstępnej może pojawić się termin zadatku lub zaliczki. Może wydawać się, że zaliczka i zadatek to pojęcia, które są ze sobą tożsame. Jednak w kategorii prawa występują pomiędzy nimi zasadnicze różnice:
Zadatek – forma zabezpieczenia uregulowana w kodeksie cywilnym. Jeżeli przy zadatku sprzedający nie wywiąże się z umowy, musi zwrócić kupującemu dwukrotność wpłaconego zadatku. W przypadku, kiedy to kupujący zrezygnował z podpisania umowy właściwej, traci całą wpłaconą kwotę w ramach zadatku. Natomiast zadatek zwraca się w całości, jeżeli umowa kupna-sprzedaży nie została podpisana z przyczyn losowych.
Zaliczka – forma zabezpieczenia, która nie jest wprost uregulowana w kodeksie cywilnym. Natomiast co do zasady, stosuje się tutaj przepisy art. 494 KC. Wskazują one, że w sytuacji, kiedy nie dojdzie do podpisania umowy właściwej, sprzedający zwraca całą zaliczkę niedoszłemu nabywcy.
Różnice są więc zasadnicze. Natomiast nie ma jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, która forma zabezpieczenia jest korzystniejsza. Wszystko zależy od sytuacji. Jeżeli nie ma pewności, że uda się zebrać określoną kwotę na auto, lepiej optować za zaliczką. Z kolei większe możliwości dochodzenia swoich racji zapewnia zadatek. Niezależnie od formy zabezpieczenia prawo nie określa wysokości zadatku lub zaliczki. Najczęściej jest to kwota około 20% wartości pojazdu.
Przeczytaj też: “Umowa darowizny samochodu – wzór, podatek, zasady”
Co grozi za niewywiązanie się z umowy przedwstępnej sprzedaży pojazdu – konsekwencje przy zadatku i zaliczce sprzedającego oraz kupującego
| Sytuacja | Zadatek | Zaliczka |
|---|---|---|
| Dochodzi do zawarcia umowy właściwej | Zalicza się na poczet ustalonej ceny | Zalicza się na poczet ustalonej ceny |
| Nie dochodzi do zawarcia umowy właściwej | Jeżeli wycofuje się kupujący – utrata zadatku | |
| Jeżeli wycofuje się sprzedający – kupujący może żądać od sprzedającego zwrotu dwukrotności wpłaconego zadatku | Zostaje zwrócona kupującemu |
Poza tym strony mają możliwość dochodzenia swoich roszczeń na drodze sądowej. Żądaniem może być wypłata odszkodowania, a nawet konieczność zawarcia umowy przyrzeczonej. Ewentualne odszkodowanie za zerwanie umowy przedwstępnej musi być adekwatne do wysokości poniesionych strat przez stronę.
Przeczytaj też: “Jak wygląda i czym jest umowa komisowa?”
Przepisy regulują także okres przedawnienia umowy przedwstępnej sprzedaży samochodu. Dokument traci ważność po roku, ale licząc od dnia, w którym wypadał termin zawarcia umowy przyrzeczonej sprzedaży pojazdu. Jeżeli sprawa trafiła na drogę sądową, a sąd oddali żądanie zawarcia umowy przyrzeczonej, umowa przedwstępna przedawnia się z chwilą uprawomocnienia się wyroku.
zdjęcie: pixabay.com (https://pixabay.com/photos/handshake-hands-agreement-partner-4608297/)
Zabezpiecz transakcję zakupu auta używanego
Sprawdź historię pojazdu przed podpisaniem umowy przedwstępnej i uniknij nieprzyjemnych niespodzianek.
Najczęściej zadawane pytania
Do czego zobowiązuje umowa przedwstępna zakupu-sprzedaży pojazdu?
Co różni zadatek od zaliczki?
Do kogo należy samochód po podpisaniu umowy przedwstępnej sprzedaży?
Czy umowa przedwstępna sprzedaży samochodu jest obowiązkowa?
Jak długo ważna jest umowa przedwstępna sprzedaży auta?
Z serwisem Autobaza.pl jestem związany od blisko dziesięciu lat, gdzie zajmuję się tworzeniem treści motoryzacyjnych w sposób przystępny dla szerokiego grona odbiorców, w tym dla osób niezwiązanych z branżą. Moja praca obejmuje tworzenie poradników, a także śledzenie zmian w przepisach i analizowanie nowości rynkowych, aby dostarczać aktualnych informacji naszym czytelnikom. W czasie współpracy z Autobaza.pl napisałem tysiące tekstów, które dotarły do setek tysięcy osób, wspierając rozwój serwisu jako jednego z liderów w branży motoryzacyjnej. Poza motoryzacją interesuję się historią, sportem, polityką i gospodarką. Wolne chwile najchętniej spędzam przy dobrej książce lub filmie.