Jaki mandat za brak prawa jazdy – 50, 500 czy 5000 zł?

Jazda bez uprawnień. Ile wynosi mandat za brak prawa jazdy w 2021 r.?

Jak zauważyliśmy wyżej, mandat za brak prawa jazdy, o ile mowa o braku uprawnień do poruszania się danym pojazdem, wynosi 500 złotych. Do stanu konta kierowcy nie dopisuje się natomiast punktów karnych. To akurat oczywiste, ponieważ często nie ma ich gdzie dopisać.

Warto zauważyć, że mandat grozi również za jazdę bez odpowiedniej kategorii uprawnień na prowadzony pojazd, nawet jeżeli mamy inne (np. jazda samochodem o masie pow. 3,5 t z prawem jazdy kat. B). W takiej sytuacji kierowca również jest traktowany jako osoba bez prawa jazdy. Co więcej, o ile sprawa trafi do sądu, można stracić już posiadane uprawnienia.

Jazda samochodem lub innym pojazdem bez uprawnień, w tym odpowiedniej kategorii skutkuje też zakazem dalszej jazdy. Oznacza to, że trzeba przekazać go osobie z odpowiednimi uprawnieniami, zostawić go w bezpiecznym miejscu lub skorzystać z lawety. Samochód na koszt kierowcy jest odholowywany na przykład, kiedy do zatrzymania doszło na autostradzie lub drodze szybkiego ruchu.

Jednak w niektórych sytuacjach mandat za brak prawa jazdy to nie wszystko. Jazda bez uprawnień jest traktowana jako rażące naruszenie przepisów, zwłaszcza przy powtórnym zatrzymaniu. Dlatego policjant może przekazać sprawę do sądu. Wówczas kierowcy grozi grzywna, sąd najprawdopodobniej orzeknie też zakaz prowadzenia pojazdów na okres do 3 lat. Obecnie maksymalna wysokość grzywny wynosi 5000 zł, jednak już wkrótce może być nawet 6-krotnie wyższa. Po nowelizacji kodeksu drogowego może bowiem wzrosnąć do 30 000 zł.

Zresztą w grudniu za jazdę bez prawa jazdy ma grozić mandat w wysokości 1000 zł, kara aresztu lub ograniczenie wolności. Jeżeli po takim wykroczeniu w ciągu 2 lat ponownie wsiądziemy za kółko, grzywna wzrośnie minimum do 2000 zł.

Jaki mandat za brak respektowania kodów ograniczeń?

Mandat w wysokości 500 złotych grozi również wówczas, kiedy nie respektujemy kodów ograniczeń. Zdrowy kierowca w rubryce numer 12 dokumentu prawa jazdy nie ma żadnych kodów. Przy ewentualnych problemach trzeba pamiętać o ograniczeniach. Na przykład kod 01.06 to obowiązek prowadzenia pojazdów w okularach lub soczewkach.

Jeżeli jako kierowcy nie stosujemy się do tego obowiązku, zostaniemy ukarani mandatem w wysokości 500 złotych, bez punktów karnych. Jest to bowiem traktowane jako zagrożenie dla innych uczestników ruchu, aczkolwiek możliwe jest tylko pouczenie przez funkcjonariusza.

Jazda po zatrzymaniu prawa jazdy. Co za to grozi?

Starosta może zatrzymać prawo jazdy na okres 3 miesięcy, jeżeli w terenie zabudowanym przekroczymy dozwoloną prędkość o 50 km/h. Jeżeli mimo wszystko ponownie usiądziemy za kierownicą i zostaniemy zatrzymani, okres ten wydłuża się o kolejne 3 miesiące. **Trzecie zatrzymanie oznacza odebranie uprawnień. **Wówczas należy ponownie przejść kurs na prawo jazdy i podejść do testów i egzaminu w ośrodku WORD.

Jakie sankcje za jazdę po cofnięciu uprawnień?

Sąd może odebrać prawo jazdy przy prowadzeniu pojazdu pod wpływem alkoholu lub narkotyków. Prawo jazdy jest odbierane na okres:

• od 6 miesięcy do 3 lat – od 0,2 do 0,5 promila (wykroczenie);

• do 15 lat – powyżej 0,5 promila (przestępstwo).

Oprócz tego jest to możliwe po spowodowaniu wypadku, ucieczce z miejsca zdarzenia lub celowego unikania kontroli. Jeżeli mimo to zdecydujemy się na jazdę po takiej odebraniu uprawnień, podlegamy nawet karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Sąd może również orzec zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych przez okres do 15 lat.** Jazda po zakazie to już ryzyko pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat.**

Niższe kary obowiązują po utracie prawa jazdy po przekroczeniu limitu punktów karnych. Wówczas grozi nam grzywna lub zakaz prowadzenia pojazdów na okres do 3 lat.

Jazda bez fizycznego dokumentu prawa jazdy. Bez mandatu od 5 grudnia 2020 r.

Nie ma natomiast obowiązku wożenia przy sobie prawa jazdy. Do 5 grudnia 2020 r. jazda bez dokumentu groziła mandatem w wysokości 50 zł. Dziś jest to możliwe. Wszystko dzięki tzw. pakietowi deregulacyjnemu dla kierowców. Obecnie funkcjonariusz podczas kontroli sprawdzi nasze dane bezpośrednio w Centralnej Ewidencji Kierowców (CEK). Oczywiście obowiązuje to tylko w Polsce i dokumentów wydanych w naszym kraju.

Nie musimy nawet instalować aplikacji mObywatel i usługi mPrawo Jazdy, aczkolwiek warto to rozważyć. O samej usłudze szerzej mówi artykuł pt. “Prawo jazdy w telefonie. Jak dodać prawko do smartfona?“.

Oczywiście jazda samochodem lub innym pojazdem bez uprawnień ma inne konsekwencje. To również wysokie koszty po spowodowaniu wypadku. Co ciekawe, a o czym większość kierowców nie ma pojęcia, mandatem może zostać ukarany również ta osoba, która użyczyła auto osobie bez prawa jazda. Wysokość mandatu może wówczas wynieść 300 zł.

Podsumowanie: Mandaty za brak prawa jazdy – najważniejsze informacje

W świetle aktualnych przepisów brak fizycznego dokumentu prawa jazdy podczas kontroli nie skutkuje mandatem, jeśli posiadamy uprawnienia. Natomiast jazda bez uprawnień, po cofnięciu lub zatrzymaniu prawa jazdy wiąże się z poważnymi konsekwencjami finansowymi i prawnymi. Warto pamiętać, że odpowiedzialność ponosi również właściciel pojazdu, jeśli udostępni auto osobie bez uprawnień. Przestrzeganie przepisów to nie tylko kwestia uniknięcia mandatu, ale przede wszystkim bezpieczeństwa na drodze.