Strefa czystego transportu – Kraków z SCT od lipca 2024 roku

Miejska strefa czystego transportu – Kraków próbuje po raz drugi

W przypadku miasta Kraków strefa czystego transportu nie będzie nowością. Przynajmniej dla części mieszkańców, ponieważ w niedalekiej przeszłości wprowadzono ją w dzielnicy Kazimierz. Jednak strefa przetrwała niespełna trzy miesiące. Wprowadzenie obostrzeń w obszarze poruszania się odpowiednimi pojazdami w praktyce doprowadziło do zamknięcia dzielnicy. Dlatego szybko wycofano się z ustanowionych przepisów, między innymi po skargach i naciskach mieszkańców dzielnicy oraz działających tam przedsiębiorców.

Natomiast sam fakt, że strefy czystego transportu są w Europie coraz liczniejsze, nie budzi żadnych wątpliwości. Od 2019 roku ich liczba zwiększyła się o 40 proc. Jest ich już ponad 300, a kolejnych 200 przygotowywanych do wprowadzenia. W Polsce strefa czystego transportu w Krakowie będzie pierwszym takim obszarem, ale kolejne miasta są zainteresowane wprowadzeniem SCT. Między innymi w Warszawie planuje się utworzenie strefy pilotażowej (do końca 2023 roku), a następnie docelowej (do końca 2025 roku). Wprowadzanie stref czystego transportu docelowo ma** oczyścić środowisko z pyłów zawieszonych (PM10, PM2,5) oraz rakotwórczych tlenków azotu (NOx).**

Strefa czystego transportu w Krakowie w dwóch etapach

Badania przeprowadzone w Krakowie w 2019 roku wskazały, że uda się znacznie poprawić jakość powietrza w mieście, jeżeli ograniczony zostanie ruch starszych pojazdów. Przede wszystkim wskazano tutaj na auta, które nie spełniają normy emisji Euro 3 w przypadku benzyniaków i Euro 6, jeżeli są to diesle. Podobnie ma być w stolicy Małopolski. Według wyliczeń, w II etapie (po 1 lipca 2026 roku) ilość pyłów ma spaść o ponad 80%, ilość tlenków azotu – niemal o 50%. Strefa czystego transportu w Krakowie obejmie niemal całe miasto i będzie dotyczyć mieszkańców, ale też aut spoza Krakowa.

Jak sprawdzić normę emisji swojego samochodu?

Aby dowiedzieć się, czy Twój samochód spełnia wymagania strefy czystego transportu w Krakowie, warto sprawdzić normę emisji Euro przypisaną do pojazdu. Informację tę można znaleźć w dowodzie rejestracyjnym, dokumentacji technicznej lub korzystając z raportu VIN. W przypadku wątpliwości, warto skorzystać z pomocy stacji kontroli pojazdów lub oficjalnych wyszukiwarek online. Sprawdzenie tej informacji jest kluczowe, aby uniknąć nieprzyjemnych niespodzianek i ewentualnych kar.

Przeczytaj też: “Normy emisji spalin: Euro 6“

SCT w Krakowie – I etap (1 lipca 2024 roku – 30 czerwca 2026 roku):

• samochody zarejestrowane po raz ostatni przed 1 marca 2023 roku – wjazd dla pojazdów spełniających przynajmniej normę Euro 1 (samochody benzynowe/LPG – norma wprowadzona w 1993 roku) lub Euro 2 (diesle – norma wprowadzona w 1996 roku);

• samochody zarejestrowane po raz ostatni po 1 marca 2023 roku – wjazd dla pojazdów spełniających przynajmniej normę Euro 3 (samochody benzynowe/LPG – norma wprowadzona w 2000 roku) lub Euro 5 (diesle – norma wprowadzona w 2009 roku).

SCT w Krakowie – II etap (od 1 lipca 2026 roku):

• niezależnie od daty rejestracji – wjazd dla pojazdów spełniających przynajmniej normę Euro 3 (samochody benzynowe/LPG) lub Euro 5 (diesle).

Wyjątki strefy czystego transportu w Krakowie:

• zasady nie obejmują samochodów zarejestrowanych przed 1 marca 2023 roku, jeżeli w tym dniu ich właściciele mają 70 lat lub więcej;

• zasady nie obejmują samochodów osób niepełnosprawnych;

• możliwy bezterminowy wjazd dla pojazdów historycznych oraz specjalnych (np. kampery, karawany, bankowozy, food trucki).

Jakie modele nie będą jeździć po Krakowie?

Na podstawie danych Instytutu Badań Rynku Motoryzacyjnych SAMAR władze Krakowa wskazują, że w I etapie po mieście nie będzie mogło poruszać się zaledwie 2% aut, które były zarejestrowane w stolicy Małopolski na koniec 2021 roku. W przypadku wymogów dla II etapu jest to odsetek między 20% a 25% aut. Będą to na przykład:

• samochody z silnikiem benzynowym, które nie spełniają normy Euro 3 – m.in. Volkswagen Golf II, Skoda Felicja, Opel Corsa A, Peugeot 205, Volkswagen Passat B4, Mercedes W124, BMW serii 5 E34, Opel Vectra A;

• samochody z silnikiem wysokoprężnym, które nie spełniają normy Euro 5 – m.in. Volkswagen Golf IV, BMW serii 3 E46, Skoda Octavia I, Porsche Cayenne I, Ford Mondeo III, Renault Megane II, Honda Civic VII, Mercedes Klasy A W168, Ford Focus II, Alfa Romeo 156, Audi A4 B5, Citroen C4, Honda CR-V, Nissan Qashqai.

Przeczytaj też: Warszawa dołączy do SCT – lipiec 2024, tymi samochodami nie wjedziesz do centrum.

Przypominamy, że zgodnie z nowymi przepisami samochody, które mogą poruszać się w stworzonej strefie czystego transportu, powinny mieć stosowne naklejki. Za jej brak przewidziano mandat w wysokości 500 złotych.

Ciekawe, jak Kraków rozwiąże ten problem i czy naklejki faktycznie będą wymagane. Jeżeli tak, to według wskazań magistratu przynajmniej w I etapie obowiązywania strefy czystego transportu w Krakowie niemal każde auto będzie mieć na szybie zieloną naklejkę, nawet te, które nie ma wiele wspólnego z ekologią (np. z normą Euro 1 czy Euro 2). Zobaczymy, czy urząd jakoś obejdzie ten przepis. Jednak może mu na tym nie zależeć, szczególnie że naklejka może kosztować do 5 złotych.

Przeczytaj też: “Naklejka na szybę wjazdu do strefy. Od dziś za jej brak nawet 500 zł mandatu!“

Wpływ strefy czystego transportu na rynek aut używanych

Wprowadzenie SCT w Krakowie może wpłynąć na rynek samochodów używanych – zarówno pod względem popytu, jak i cen. Starsze pojazdy, które nie spełniają wymaganych norm, mogą szybciej tracić na wartości, a ich sprzedaż w obrębie miasta stanie się trudniejsza. Z drugiej strony, rośnie zainteresowanie nowszymi autami oraz pojazdami hybrydowymi i elektrycznymi. Warto rozważyć sprawdzenie historii pojazdu przed zakupem, aby mieć pewność co do jego zgodności z przepisami SCT.