Zatrzymanie prawa jazdy za tachograf

Tachograf – co to jest i do czego służy?

Zanim o tym, jak wygląda zatrzymanie prawa jazdy za tachograf, w pierwszej kolejności musimy odnieść się krótko do tego, czym jest takie urządzenie. Otóż tachograf to analogowe lub cyfrowe urządzenie pomiarowe służące rejestrowaniu działania pojazdu i kierowcy. Tachograf odnotowuje wiele danych i informacji (m.in. ilość przejechanych kilometrów, chwilową prędkość pojazdu, czas prowadzenia auta, czas pracy kierowcy, czas pauzy, moment otwarcia obudowy – tylko tachografy analogowe).

Wprowadzenie tych urządzeń jako obowiązkowych nie było dziełem przypadku. Przede wszystkim tachografy poprawiają bezpieczeństwo na drogach. Monitorowanie warunków i czasu pracy zawodowych kierowców przekłada się na spadek ich zmęczenia. Należy je instalować w następujących pojazdach:

• wykorzystywanych w transporcie o masie powyżej 3,5 t;

• umożliwiających przewóz ponad 9 osób.

Nie jest wykluczone, że wkrótce będą one obowiązywać również w busach o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 2,5 t. Z obowiązku używania tachografu wyłączone są natomiast przedsiębiorstwa rolnicze, ogrodnicze, leśne i rybackie, jeżeli swoimi pojazdami transportują rzeczy w promieniu 50 km od stałego miejsca parkowania. To samo dotyczy rolników. Nie trzeba mieć tachografu w ciągnikach rolniczych i leśnych, pojazdach do przewozu zwierząt, odbioru mleka oraz resztek odzwierzęcych po uboju.

Dzięki monitorowaniu czasu pracy kierowców, pauz itp. spadła liczba wypadków spowodowanych przez przemęczonych kierowców. Oprócz tego tachografy ułatwiają kierowcom rozliczanie się z przewoźnikiem.

W zależności od daty rejestracji pojazdu mogą to być tachografy analogowe lub cyfrowe, tj.:

• pojazdy zarejestrowane przed 1 maja 2006 roku – mogą być wyposażone w tachografy analogowe zapisujące dane na papierowych tarczkach (po wymianie tachografu na przykład wskutek awarii należy już zamontować tachograf cyfrowy);

• pojazdy zarejestrowane od 1 maja 2006 roku – muszą być wyposażone w tachografy cyfrowe zapisujące dane na nośnikach pamięci.

Jak korzystać z tachografu?

Korzystanie z tachografu nie jest trudne. Zresztą im nowsze urządzenie, tym jego obsługa jest bardziej intuicyjna i prostsza. Jeżeli jest to tachograf analogowy, wszystkie dane należy umieścić na papierowych tarczkach (m.in. dane kierowcy, numer rejestracyjny pojazdu, data, lokalizacja rozpoczęcia trasy, miejsce zakończenia trasy, stan drogomierza na początku trasy, stan licznika na zakończenie trasy).

Procedura zatrzymania prawa jazdy za tachograf

W przypadku stwierdzenia naruszeń związanych z tachografem, funkcjonariusz Inspekcji Transportu Drogowego lub Policji może zatrzymać prawo jazdy na miejscu kontroli. Następnie dokument przekazywany jest do właściwego starosty, który wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy na 3 miesiące. Kierowca otrzymuje pokwitowanie, które nie uprawnia do dalszego prowadzenia pojazdu. Warto pamiętać, że w przypadku dalszego prowadzenia pojazdu mimo zatrzymania prawa jazdy, okres zatrzymania może zostać wydłużony lub prawo jazdy może zostać cofnięte na stałe.

Skutki zatrzymania prawa jazdy dla kierowcy i pracodawcy

Zatrzymanie prawa jazdy na 3 miesiące oznacza dla kierowcy zawodowego utratę możliwości wykonywania pracy w tym okresie. Może to prowadzić do utraty dochodów, a nawet rozwiązania umowy o pracę. Pracodawca również ponosi konsekwencje – w przypadku stwierdzenia, że naruszenia były wynikiem presji lub polecenia ze strony firmy, grożą mu wysokie kary finansowe oraz odpowiedzialność administracyjna.

Natomiast w zasadzie bezobsługowe są tachografy cyfrowe. W tym przypadku** wszystkie dane zapisywane są na nośniku pamięci i karcie kierowcy**. Ważne, aby sczytywać je w odpowiednim czasie, tj.:

• karta kierowcy – maksymalnie co 28 dni;

• dane z nośnika – maksymalnie co 90 dni.

Oczywiście oprócz tego dane te mogą skontrolować odpowiednie podmioty (np. Inspekcja Transportu Drogowego). Należy to zrobić wcześniej również wówczas, kiedy dojdzie do awarii i zmiany tachografu. Same dane przechowywać należy przez 12 miesięcy.

Mandat i zatrzymanie prawa jazdy za tachograf

Wszelkie manipulacje przy tachografie (np. jazda na magnesie, ingerencja w pracę tachografu) są surowo karane. To samo dotyczy kierowców, którzy po 1 maja 2006 roku zamontowali tachografy analogowe. Grozi za to nawet 5 lat pozbawienia wolności. Częściej są to jednak kary finansowe. Mandat może sięgnąć nawet 5 tys. zł. Jeżeli kierowca go nie przyjmie, sprawa trafia do sądu, a ten po nowelizacji ustawy Prawo o ruchu drogowym może nałożyć grzywnę do 30 tys. zł.

Przeczytaj też: “Nowy taryfikator mandatów 2022. Mandaty mocno w górę!”

Poza mandatem od 1 stycznia 2022 roku za tachograf możliwe jest również zatrzymanie prawa jazdy na 3 miesiące. Zatrzymanie prawa jazdy za tachograf jest możliwe w kilku przypadkach, tj.:

• brak włączonego tachografu;

• prowadzenie pojazdu z odłączonym tachografem;

• korzystanie z cudzej karty kierowcy, przynajmniej dwóch własnych kart, cudzej wykresówki lub jednocześnie kilku wykresówek;

• podrabianie danych rejestrowanych przez tachograf poprzez niedozwolone urządzenie.

Oczywiście jednocześnie kierowca musi liczyć się z grzywną finansową. Z pewnością jest to potężne narzędzie w walce z oszustwami dotyczącymi tachografów. Bezsprzecznie wysokie mandaty, grzywny do 30 tys. zł i możliwa utrata prawa jazdy na 3 miesiące to narzędzia w rękach kontrolujących, które mogą skutecznie odwieść od manipulacji przy tych urządzeniach.