Jak wybrać najlepszy płyn hamulcowy?

Znaczenie płynu hamulcowego

Nie da się ukryć, że tak jak w przypadku wielu płynów eksploatacyjnych, także i płyn hamulcowy jest bagatelizowany przez wielu kierowców. Nie jest również tajemnicą, że to spore uchybienie, gdyż może być przyczyną całkowitej awarii układu hamowania, co oczywiście przekłada się na bezpieczeństwo kierowcy, jego pasażerów i innych uczestników ruchu. W końcu wielu zmotoryzowanych nie wie, jak wybrać płyn hamulcowy.

Jakie zatem funkcje w samochodzie pełni układ hamulcowy? Przede wszystkim wpływa na skrócenie drogi hamowania, a także przyspiesza reakcję auta na naciśnięcie pedału hamulca. Poza tym wpływa korzystnie na siłę hamowania, a także zabezpiecza elementy tego układu przed korozją. Dodatkowo zabezpiecza części wykonane z gumy przed pęcznieniem, przekłada się pozytywnie na żywotność całego układu oraz chroni przed powstaniem korka parowego, a więc zjawiska, które powstaje wskutek podgrzania i rozprężenia cieczy, co ma wpływ na jej odparowanie i zastąpienie jej gazem.

Rodzaje płynów hamulcowych

Chcąc wybrać optymalny płyn hamulcowy do naszego samochodu, uwagę zwrócić trzeba przede wszystkim na jego rodzaj. Wyróżniamy tu płyn hamulcowy DOT 3, DOT 4, DOT 5.1 oraz r3.

Mieszalność płynów hamulcowych

Przed dolaniem nowego płynu hamulcowego warto sprawdzić, czy jest on kompatybilny z tym, który już znajduje się w układzie. Płyny DOT 3, DOT 4 i DOT 5.1 są mieszalne ze sobą, ponieważ bazują na glikolu. Natomiast płyn DOT 5, oparty na silikonie, nie powinien być mieszany z żadnym innym typem płynu. Mieszanie niekompatybilnych płynów może prowadzić do poważnych uszkodzeń układu hamulcowego i utraty skuteczności hamowania.

Jak rozpoznać konieczność wymiany płynu hamulcowego?

Oprócz regularnych przeglądów warto zwrócić uwagę na objawy, które mogą świadczyć o konieczności wymiany płynu hamulcowego. Należą do nich: wydłużona droga hamowania, miękki lub zapadający się pedał hamulca, a także pojawienie się ostrzeżeń na desce rozdzielczej. W przypadku zauważenia takich symptomów należy jak najszybciej sprawdzić stan płynu i w razie potrzeby go wymienić.

• płyn hamulcowy DOT 3 – temperatura wrzenia tego płynu sięga 205 stopni Celsjusza. Bazuje on na eterze glikolu.

• płyn hamulcowy DOT 4 – poza eterem glikolu zawiera on też domieszkę estrów boranowych. Wpływa to na polepszenie jego właściwości fizycznych, a temperatura wrzenia wzrasta do 230 stopni Celsjusza. W porównaniu z płynem DOT 3 spada ona szybciej.

• płyn hamulcowy DOT 5.1 – jest to płyn DOT 4, spełniający wymagania płynów DOT 5. Do ich produkcji w celu uzyskania optymalnej lepkości i temperatury wrzenia użyto silikonu. Temperatura wrzenia wynosi tu 260 stopni Celsjusza.

• płyn hamulcowy r3 – ten stosowany jest w starszych typach samochodów, które wyposażone są w tarczowe i bębnowe układy hamulcowe. Najlepiej wybrać tu płyn r3 mieszalny z płynami DOT 3 i DOT 4.

Na co zwrócić uwagę, wybierając płyn hamulcowy?

Rodzaj płynu hamulcowego ma rzecz jasna ogromne znaczenie, ale ważne są również jego parametry fizyczne. To właśnie one przesądzają o jego jakości i wpływie na układ hamulcowy. Przy wyborze takiego płynu uwagę zwrócić trzeba na kilka czynników, a więc:

• stężenie rozpuszczalnika – dobrej jakości płyn hamulcowy posiadać powinien 70-80% rozpuszczalnika, którego funkcję pełnią etery alkilowe glikoli alkilowych. Wykazują one właściwości silnie higroskopijne, a więc w dużym stopniu pochłaniają wodę, która stanowi negatywny wpływ na układ hamulcowy.

• stężenie środka smarnego – w dobrym płynie znajdziemy około 20-25% środka smarnego. Na ogół są to poliglikole etylenowe lub propylenowe bądź estry boranowe eterów alkilowych glikoli alkilenowych.

• stężenie inhibitorów – jest to grupa dodatków, która sięga na ogół kilku procent. Zapewniają one między innymi ochronę przed korodowaniem i utlenianiem się płynu.

• optymalna lepkość kinetyczna – wpływa ona na to, jak duże będą opory przepływu płynu hamulcowego w systemie hydraulicznym pojazdu. Niekorzystna jest zbyt duża, jak i zbyt mała lepkość. Jeśli jest zbyt duża, zwiększa nadmiernie opory przepływu. Zbyt mała natomiast nadmiernie je zmniejsza.

• odporność temperaturowa – oczywiście im wyższa jest temperatura wrzenia płynu, tym lepiej. Przypomnijmy bowiem, że w momencie ostrego hamowania temperatura pracy pojazdu jest podwyższona. Groźna jest też sytuacja braku reakcji pedału na naciśnięcie. Kiedy układ hamulcowy pracuje w temperaturze 150-300 stopni Celsjusza, a temperatura wrzenia płynu hamulcowego jest niższa od tych wartości, system może się zapowietrzyć.

• higroskopijność – dużą krzywdę układowi hamulcowemu jak już wspominaliśmy wyrządzić może woda. Ważna jest więc zdolność do rozpuszczania cząsteczek wody, co jest szczególnie ważne w okresie zimowym. Nie należy więc decydować się na płyny z dużą zawartością wody.

Najlepszym więc będzie płyn, który się nie pieni, nie wykazuje niszczącego wpływu na elementy układu hamulcowego oraz współpracuje z nowoczesnymi systemami ABS, ASR i ESP.

Wymiana płynu hamulcowego

Jeśli chcemy, aby układ hamowania funkcjonował prawidłowo, ważna jest też regularna wymiana płynu hamulcowego, który wymieniać należy po przejechaniu czterdziestu tysięcy kilometrów, a kontrolować już po tysiącu km. Wielu kierowców nie kontroluje jednak jego poziomu. Jest to o tyle istotne, że jego znaczący ubytek może wskazywać na awarię układu hamulcowego.

Sama wymiana płynu hamulcowego nie jest czynnością zbyt skomplikowaną, a do wymiany poza pomocnikiem niezbędne są podstawowe narzędzia oraz podstawka pod samochód, bo odkręcić należy wszystkie koła. Warto w tym miejscu podkreślić, że nie wolno spuszczać całego płynu z układu, a jedynie uzupełniać go nowym. Warto więc zadbać o to, aby były to płyny należące do tej samej klasy.

Przy wymianie w pierwszej kolejności samochód należy osadzić na podporach i odkręcić wszystkie koła. Następnie odkręcić trzeba odpowietrzniki, zaczynając od tego umiejscowionego najdalej od pompy lub w odwrotnej kolejności, jeśli system jest wyposażony w ABS. Ważne jest, aby do odpowietrznika podłączyć przezroczysty wężyk, którego drugi koniec umieścić należy w butelce w celu zbierania cieczy. Warto przy tym zachować wszelkie środki ostrożności, ponieważ jest to substancja agresywna. Na pewno trzeba tu skorzystać z pomocy asystenta, który kilkukrotnie wciśnie pedał hamulca.

Odpowietrznik zakręcamy w momencie, kiedy w wężyku przestaną pojawiać się pęcherzyki powietrza, a kolor cieczy będzie zgodny z barwą świeżo dolewanego płynu. Puszczenie pedału hamulca przez pomocnika miejsce mieć może dopiero wtedy, kiedy odpowietrznik zostanie szczelnie zamknięty. Identycznie postąpić trzeba z kolejnymi odpowietrznikami.

Wymiana płynu hamulcowego nie jest więc szczególnie trudna, ale może być czasochłonna. Jeśli nie chcemy tracić czasu i zlecić to specjalistom usługa taka kosztować nas będzie około 100 zł.

Na koniec zauważmy jeszcze, że na rynku nie brakuje producentów płynów hamulcowych. Jeśli moglibyśmy coś polecić, na pewno wskazalibyśmy na firmy Castrol, Ferodo, Lotos, Lukas, Mobil, Tezaco czy też Tutela, które wśród kierowców cieszą się uznaniem. Warto więc stawiać na produkty tych marek, mając pewność, że są to płyny wysokiej jakości. Skoro wiecie już, jak wybrać najlepszy płyn hamulcowy i jak dokonać jego wymiany nie mamy wątpliwości, że nie będzie sprawiał on Wam problemów i kontrolować będziecie go regularnie.