Kontrola drogowa w 2023 roku – stare zasady, nowe legitymacje służbowe
Dodaj autobaza.pl do źródeł Google
Marek Polubiatko
Przez blisko dziesięć lat współtworzył serwis Autobaza.pl jako redaktor. Pisał poradniki motoryzacyjne przystępne także dla osób spoza branży, śledził zmiany w przepisach i nowości rynkowe. Jest autorem tysięcy tekstów, które dotarły do setek tysięcy czytelników. Poza motoryzacją interesuje się historią, sportem, polityką i gospodarką.

Wielu kierowców nie wie, jak prawidłowo zachować się podczas kontroli drogowej ani jakie prawa i obowiązki mają funkcjonariusze. W 2023 roku zmieniły się zasady dotyczące legitymacji służbowych policjantów – od 1 stycznia obowiązują nowe dokumenty, które będą używane do końca 2026 roku. Sprawdzamy, co dokładnie się zmieniło i jak przygotować się na kontrolę.
W skrócie
Artykuł omawia zasady kontroli drogowej w 2023 roku, w tym nowe legitymacje policyjne oraz obowiązki funkcjonariuszy i kierowców. Wyjaśnia, kiedy policjant musi okazać legitymację i jak zachować się podczas kontroli.
Kluczowe informacje
- Od 1 stycznia 2023 roku policjanci posługują się nowymi legitymacjami służbowymi.
- Umundurowany policjant musi okazać legitymację tylko na żądanie kierowcy.
- Nieumundurowany policjant zawsze musi okazać legitymację przed rozpoczęciem kontroli.
- Odmowa okazania dokumentów podczas kontroli grozi mandatem lub innymi konsekwencjami.
- Do kontroli drogowej uprawnione są także inne służby, np. ITD czy Straż Graniczna.
Kontrola drogowa 2023 – z legitymacją czy bez dokumentu?
Zwracając uwagę na to, jak wygląda kontrola drogowa w 2023 roku, w pierwszej kolejności należy odnieść się do tego, kiedy policjant:
Jakie inne służby mogą przeprowadzać kontrolę drogową?
Oprócz policji, uprawnienia do przeprowadzania kontroli drogowej mają także inne służby, takie jak Inspekcja Transportu Drogowego (ITD), Straż Graniczna, Służba Celno-Skarbowa oraz Żandarmeria Wojskowa. Każda z tych formacji posługuje się własnymi legitymacjami służbowymi i ma określone kompetencje. W przypadku kontroli przez ITD, funkcjonariusze zawsze muszą okazać legitymację, niezależnie od tego, czy są umundurowani, czy nie. Warto znać swoje prawa i obowiązki także podczas kontroli przeprowadzanych przez inne służby, aby uniknąć nieporozumień.
musi okazać służbową legitymację;
nie musi okazywać służbowej legitymacji.
Sama procedura nie jest skomplikowana, tj.:
umundurowany policjant podczas zatrzymania nie musi okazywać legitymacji, a powinien przedstawić swoje imię, nazwisko, stopień oraz powód zatrzymania;
umundurowany policjant podczas zatrzymania musi okazać służbową legitymację tylko na żądanie kierowcy (legitymacja musi zostać okazana w taki sposób, aby kierowca mógł odczytać i zanotować następujące dane – imię, nazwisko, stopień, nazwa organu wydającego dokument; nie ma możliwości oddania legitymacji policjanta do ręki kierowcy);
nieumundurowany policjant podczas zatrzymania musi okazać służbową legitymację bez wezwania.
Wyjątkiem są sytuacje, kiedy w aucie znajdują się osoby podejrzewane o przestępstwo, samochód pochodzi z kradzieży, czy dokonano zatrzymania po pościgu. To samo tyczy się szybkich testów trzeźwości. Wówczas nie ma obowiązku okazywania legitymacji.
Kontrola drogowa 2023 – jak zachować się po zatrzymaniu przez policję?
Kontrola drogowa nie jest niczym szczególnym i nie powinna przerażać kierowcy. Przynajmniej wówczas, kiedy nie popełnił on wykroczenia, jest trzeźwy i prowadzi samochód w dobrym stanie technicznym, który nie jest kradziony. Warto pamiętać przy tym o kilku podstawowych zasadach, tj.:
nie należy wychodzić z samochodu bez wydania takiego polecenia przez policjanta;
należy otworzyć okno i trzymać ręce na kierownicy, kiedy funkcjonariusz podchodzi do auta;
policjant może poprosić o wyłączenie silnika i włączenie świateł awaryjnych, rzadziej o otwarcie maski w celu identyfikacji pojazdu poprzez numer VIN.
Niestosowanie się do poleceń policjanta to ryzyko nałożenia mandatu w wysokości 500 zł, a nawet użycia środków przymusu.
Przeczytaj też: “Kontrola drogowa – prawa, obowiązki, jak się zachować?”
Nowe legitymacje służbowe policjantów w latach 2023-2026
Podczas kontroli drogowej w 2023 roku i trzech kolejnych latach policjanci będą posługiwać się nowymi legitymacjami. Dokumenty, które obowiązywały od 2019 roku, przestały być ważne z dniem 31 grudnia 2022 roku. Nowe legitymacje służbowe obowiązują od 1 stycznia 2023 roku do 31 grudnia 2026 roku.
Nowe legitymacje służbowe policji są podobne do poprzednich dokumentów. Różnią się m.in.:
rozmiarem czcionki;
sposobem rozmieszczenia nazw jednostek organizacyjnych;
zabezpieczeniami przed fałszerstwem;
hologramami.
Pozostawiono natomiast szatę graficzną, dlatego dominuje kolor czerwono-niebieski.
Cechy charakterystyczne nowych legitymacji policyjnych:
forma spersonalizowanej karty identyfikacyjnej o wymiarach 85,6 × 53,98 × 0,76 mm;
materiał wykonania to wielowarstwowy poliwęglan;
personalizowanie wykonane metodą grawerowania laserowego;
liczne zabezpieczenia przed podrobieniem (m.in. mikrodruki, tłoczenie powierzchni, napis wykonany optycznie zmienną farbą, linie giloszowe).
Awers legitymacji policyjnej na lata 2023-2026:
tło w kolorze czerwono-niebieskim;
wizerunek orła w prawej górnej części;
napis “Policja” w górnej części, a poniżej nazwa jednostki pełnienia służby przez funkcjonariusza;
zdjęcie policjanta w lewej środkowej części;
gwiazda policyjna, numer legitymacji z trzyliterowym oznaczeniem serii oraz sześciocyfrową numeracją karty, data ważności dokumentu w prawej środkowej części na wysokości twarzy policjanta;
numer identyfikacyjny, imię, nazwisko i stopień funkcjonariusza poniżej wizerunku twarzy policjanta;
znak holograficzny w formie okrągłego, transparentnego hologramu stylizowanego orła w środkowej części.
Rewers legitymacji policyjnej na lata 2023-2026:
tło w kolorze czerwono-niebiesko-czerwonym w górnej części;
napis organu wydającego w lewej górnej części tła;
białe pole z wizerunkiem twarzy policjanta lub stylizowanymi literami RP (w zależności od kąta obserwacji) w prawej górnej części;
napis “Policja” na reliefowym tle oraz obszar z danymi do odczytu maszynowego w dolnej części.
Koszt wymiany jednego dokumentu to 24 złote. Jako że na 1 stycznia 2023 roku w polskiej policji pracowało ok. 99 500 policjantów, początkowy koszt wymiany legitymacji pochłonął niemal 2,4 mln zł. Natomiast w całym okresie obowiązywania nowych dokumentów, wliczając zmiany stopni policyjnych, jednostek i nowo przyjmowanych policjantów, całkowity koszt do 2026 roku wyniesie przeszło 3,5 mln zł.
Przeczytaj też: “Czy można nagrywać policjanta w trakcie interwencji?”
Konsekwencje odmowy okazania dokumentów podczas kontroli
Odmowa okazania wymaganych dokumentów podczas kontroli drogowej może skutkować nałożeniem mandatu, a w niektórych przypadkach nawet zatrzymaniem pojazdu lub skierowaniem sprawy do sądu. Policjant ma prawo zatrzymać kierowcę do wyjaśnienia tożsamości, jeśli nie okaże on dokumentów. Warto pamiętać, że współpraca z funkcjonariuszem przyspiesza przebieg kontroli i minimalizuje ryzyko dodatkowych sankcji.
Poznaj swoje prawa podczas kontroli drogowej
Dowiedz się, jak przygotować się do kontroli i uniknąć niepotrzebnych problemów na drodze.
Najczęściej zadawane pytania
Czy podczas kontroli drogowej w 2023 roku umundurowany policjant musi okazywać legitymację?
Czy funkcjonariusz bez munduru musi okazywać legitymację podczas kontroli drogowej w 2023 roku?
Jakie są wyjątki podczas kontroli drogowej, kiedy policjant nie musi okazywać legitymacji służbowej?
Czy podczas kontroli drogowej w 2023 roku umundurowany policjant musi okazywać legitymację?
Czy funkcjonariusz bez munduru musi okazywać legitymację podczas kontroli drogowej w 2023 roku?
Jakie są wyjątki podczas kontroli drogowej, kiedy policjant nie musi okazywać legitymacji służbowej?
Jakie dokumenty należy przygotować do kontroli drogowej w 2023 roku?
Przez blisko dziesięć lat współtworzył serwis Autobaza.pl jako redaktor. Pisał poradniki motoryzacyjne przystępne także dla osób spoza branży, śledził zmiany w przepisach i nowości rynkowe. Jest autorem tysięcy tekstów, które dotarły do setek tysięcy czytelników. Poza motoryzacją interesuje się historią, sportem, polityką i gospodarką.



