Płyny eksploatacyjne. Kiedy można je ze sobą mieszać?

Każdy kierowca powinien dbać o to, aby płyny eksploatacyjne w samochodzie miały odpowiedni poziom. Zdarza się, że niekiedy ich niedobory trzeba uzupełnić płynem o innych właściwościach od drugiego producenta. Które płyny eksploatacyjne można więc ze sobą mieszać?

Mieszanie płynu hamulcowego. Czy to możliwe?

Biorąc pod uwagę płyny eksploatacyjne, w pierwszej kolejności odnieśmy się do płynu hamulcowego, którego najpopularniejszą klasyfikacją jest DOT. Obecnie wyróżniamy kilka typów takich płynów, m.in. DOT 3, 4, 5, 5.1 oraz DOT4LV.

Skutki mieszania nieodpowiednich płynów eksploatacyjnych

Mieszanie niekompatybilnych płynów eksploatacyjnych może prowadzić do poważnych konsekwencji dla pojazdu. W przypadku płynów chłodniczych czy hamulcowych skutkiem mogą być osady, korozja, spadek skuteczności działania układu lub nawet awarie mechaniczne. W silniku zmieszanie różnych olejów może obniżyć właściwości smarne i doprowadzić do szybszego zużycia jednostki napędowej. Dlatego zawsze po awaryjnym dolaniu innego płynu należy jak najszybciej wymienić cały płyn na właściwy i przepłukać układ.

Musisz pamiętać, że ich specyfikacja nie wymaga konkretnego składu chemicznego. W zamian określa tylko jego właściwości, m.in.:

• minimalną temperaturę wrzenia płynu “suchego” o zawartości wody na poziomie 0%;

• minimalną temperaturę wrzenia płynu “zawodnionego” o zawartości wody na poziomie 3,7%.

Konwencjonalne płyny hamulcowe glikolowe DOT 3, DOT 4, DOT 5.1, a nawet DOT-4 LV są mieszalne. Dopuszczalne jest stosowanie płynów klasy wyższej w miejsce płynu DOT niższej klasy.

Oczywiście mowa tutaj o mieszaniu płynów w nagłych sytuacjach, na przykład w trasie. Później powinieneś wymienić płyn na jego odpowiedni rodzaj.

Z innym typem nie możesz natomiast mieszać płynu DOT 5, który powstaje na bazie silikonu. Nie stosuje się go jednak w pojazdach cywilnych, a środkach transportu do zastosowań militarnych, które często są nieużywane przez lata i muszą wykazywać natychmiastową sprawność. To płyny, które nie absorbują wody. Dzięki temu m.in. temperatura ich wrzenia nie zmienia się przez długi czas.

Niemieszalny z płynami DOT jest również płyn typu LHM, wymagany w starszych samochodach francuskich. To płyn hydrauliczny bazujący na olejach mineralnych, niewchłaniający wilgoci oraz o dużej lepkości w wysokich temperaturach.

Czy można mieszać płyny eksploatacyjne? Mieszanie oleju silnikowego

Większość współczesnych silników wymaga stosowania olejów syntetycznych. Najlepiej zastosować dokładnie ten sam olej, który znajduje się w jednostce napędowej, aczkolwiek oleje syntetyczne są ze sobą mieszalne. Jeśli olej innego producenta posiada taką samą klasę jakościową, a najlepiej również lepkościową, nie ma przeciwwskazań, aby awaryjnie dolać go do silnika.

Nie wpłynie to negatywnie na jednostkę napędową, ale może skutkować wytrąceniem się dodatków lub wystąpieniem innych reakcji chemicznych, które mogą przysporzyć problemów z funkcjonowaniem układu smarowania. Pamiętaj też, że po zmieszaniu dwóch różnych olejów, mieszanina przyjmie właściwości gorszej cieczy.

Mieszanie płynu chłodniczego

Tak oczywiste nie jest to w przypadku płynów chłodniczych. Te płyny eksploatacyjne mają wiele typów (IAT, OAT, HOAT, POAT). Różnice dotyczą pakietu dodatków uszlachetniających (np. antykorozyjnych, antypiennych), które mogą się wzajemnie zwalczać.

Dlatego nie powinieneś wierzyć zaleceniom producentom płynów chłodniczych, że można je ze sobą dowolnie mieszać, a już na pewno zapewnieniom, że dany płyn możesz wymieszać z każdym innym kolorem płynu chłodniczego. Akurat jego kolor wynika wyłącznie z zastosowanego barwnika, mając niewiele wspólnego z jakością czy właściwościami.

Na przykład zmieszanie płynu IAT z płynem OAT może spowodować wytrącenie osadów. Te natomiast mogą przytkać otwory w chłodnicy, co ograniczy jej wydajność. Doraźnie możesz natomiast zmieszać płyny chłodnicze tego samego typu, ale pochodzące z oferty innego producenta. Przy najbliższej okazji wymień jednak płyn na nowy i dodatkowo przepłucz układ chłodzenia.

Czy można mieszać płyn wspomagania kierownicy?

Nie należy mieszać płynów wspomagania kierownicy. Wyróżnia się tu trzy różne rodzaje płynów, tj.:

• oleje ATF do automatycznych skrzyń biegów (kolor czerwony),

• płyny syntetyczne (bezbarwne),

• płyny mineralne (zielone).

Jeśli pomieszasz dwa inne płyny, grozi to zmianą konsystencji. Jak najszybciej wymień wówczas płyn wspomagania kierownicy na nowy.

Mieszanie oleju przekładniowego

Przy olejach w skrzyniach biegów, zwłaszcza w automatach należy używać specjalnego oleju ATF. To płyn eksploatacyjny o właściwym dla tego rodzaju skrzyń współczynniku tarcia i niskiej lepkości. Dzięki temu w optymalnych warunkach pracują sprzęgło, hydraulika i system sprzęgieł, które sterują stopniem przełożenia.

Dlatego nie należy ich mieszać z olejami o innej lepkości. Może to doprowadzić do przegrzania skrzyni, zatarcia lub uszkodzenia układu sterowania.

Pamiętaj, że oleje na właściwie musisz wymienić nie tylko po ich zmieszaniu. To jedna z najważniejszych czynności po zakupie samochodu z rynku wtórnego, o czym piszemy w artykule pt. ““.

Oczywiście jeszcze ważniejsze jest, aby wcześniej właściwie zweryfikować pojazd używany. Zrobisz to przez Raport Historii Pojazdu, korzystając z numeru VIN, a także podczas oględzin u sprzedawcy, przeglądu w warsztacie i jazdy próbnej.